Zavod za hidrometeorologiju i seizmologiju
 

HMZ Crne Gore :: Meteorologija

AktuelnostiPublikacije

Interactive

Kontakt Forum
Monitoring suše
 
Monitoring suše u Crnoj Gori je uspostavljen u okviru IPA projekta DMCSEE (Centar za upravljanje sušom za region jugoistočne Evrope www.dmcsee.org, www.dmcsee.eu ) ko-finansiranog od strane Evropske Unije kroz program međudržavne saradnje u jugoistočnoj Evropi.
Monitoring se realizuje putem izračunavanja SPI indeksa (tj. standardizovanog indeksa padavina) na različitim vremenskim intervalima (npr. 30 dana, 60 dana, mjesec, sezonu, godinu itd.) i putem mjesečnog prikaza FVC i LAI indeksa koji se odnose na stanje vegetacije, a izračunati su iz podataka dobijenih putem satelita LANDSAF. SPI indeks karakteriše jednostavnost, jer su za njegovo izračunavanje potrebne samo padavine. SPI indeksom se analizira početak, trajanje i intenzitet suše. Inače, indeks predstavlja vjerovatnoću realizacije suše, a može da se koristi i za praćenje vlažnih uslova odnosno poplava. Razvili su ga T.B. McKee, N.J.Doeken i J. Kleist 1993 u klimatskom centru u Koloradu.

- O mapi ranjivosti -

Jedan od glavnih apsekata ublažavanja suše i planiranja je procjena ko i šta je ranjivo i zašto. U okviru projekta "DMCSEE” je, s tim u vezi, napravljena mapa ranjivosti poljoprivrednih oblasti na sušu.
Faktori koji uslovljavaju ranjivost na suše su brojni, a njihovo uključivanje često zavisi od raspoloživosti podataka (na pr. upotrebe zemljišta, pokrivenosti, mjera ublažavanja-kao što je irigacija, socijalni i ekonomski status populacije itd.). U ovom slučaju za dobijanje mape ranjivosti poljoprivrednih oblasti na sušu, uključeni su: nagib terena, trajanje sijanja Sunca, koeficijent varijacije padavina, tip zemljišta i namjena zemljišta.
Ova mapa treba da posluži kao indikator oblasti koje zahtijevaju detaljniju procjenu rizika od suše, što bi moglo da bude od pomoći donosiocima odluka pri identifikovanju odgovarajućih mjera ublažavanja prije nastanka sledeće suše, kao i planerima u cilju smanjivanja uticaja suša i stvaranju uslova za održivi razvoj poljoprivrednog sektora.

Klase ranjivosti prikazane na gornjoj mapi su:

Jako ranjivo
Ranjivo
Umjereno ranjivo
Malo ranjivo
Nije ranjivo

SPI index - objašnjenje
Dnevni prikaz SPI indeksa
Mjesečni prikaz SPI, FVC i LAI indeksa